کد خبر: ۲۱۲۱
تاریخ انتشار: ۰۵ مرداد ۱۳۹۰ - ۱۷:۲۸- 27 July 2011
یادداشتی از دکتر کدخدایی
امروز با تحول اساسی در شکل رسانه و روش‌های اطلاع رسانی، مباحث پیرامون آن‌ها نیز متنوع و پیچیده شده و مکاتب فکری سیاسی هر کدام از زاویه‌ای به آن می‌نگرد.
اگر چه رسانه به شکل امروزین سابقه‌ای چندان طولانی ندارد لیکن می‌توان حدس زد که قدمت امر اطلاع‌رسانی و انتقال مطالب با آغاز آفرینش انسان همراه بوده باشد چرا که دانستن، یک نیاز بشری است که می‌تواند او را به علم و یقین برساند. از این رو از گذشته‌های دور، نقش رسانه به طور عام در کانون توجه صاحب‌نظران و اندیشمندان بوده و همگام با تحولات اجتماعی ، فرهنگی و سیاسی نقش و جایگاه رسانه نیز در جوامع مختلف متحول شده است.
امروز با تحول اساسی در شکل رسانه و روش‌های اطلاع رسانی، مباحث پیرامون آن‌ها نیز متنوع و پیچیده شده و مکاتب فکری سیاسی هر کدام از زاویه‌ای به آن می‌نگرد.
مقولاتی چون تقسیم بندی رسانه به رسانه‌های تأثیرگذار، فراگیر، الگو و اطلاع‌رسان و سرگرم‌کننده، و یا مدیریت رسانه در طبقه بندی مدیریت بر رسانه، مدیریت در سانه، و مدیریت ارتباطات و نیز لزوم یا عدم لزوم قانونمندی رسانه، مسئولیت‌پذیری رسانه، چیستی رسانه و کار رسانه‌ای از جمله مجادلاتی است که در محافل مختلف و با ادبیاتی متنوع به آن پرداخته شده است.
شاید اما آن‌چه، در این مختصر بتوان از آن یاد کرد، مسئولیت پذیری رسانه باشد که در پی خود قانونمندی رسانه و کار رسانه‌ای را در بر دارد.
از این رو باید اذعان کرد، صرف تقسیم بندی مدیریت رسانه، ما را به سر منزل مقصود نمی‌رساند، مگر آن که در آغاز به چیستی آن بپردازیم. این که آیا رسانه یک روش است یا یک ارزش، در تعیین هر گونه تعریف مؤثر خواهد بود و این که رسانه را وسیله‌ای برای گسترش انسان و انسانیت بدانیم – آن گونه که مک لوهان معتقد است – یا خیر، خود در لزوم یا عدم لزوم قانونمند کردن این عنصر اساسی جوامع امروزین نقش به سزایی خواهد داشت.
به نظر می‌رسد که ارزیابی کلی صاحب‌نظران و اندیشمندان، امر رسانه و نیز رویه جاری مواجهه با رسانه در جوامع مختلف این ظن را قوی می‌سازد که؛ رسانه ابزاری است برای ابلاغ پیام. به عبارت دیگر، رسانه وسیله‌ای است که ارتباط بین دو یا چند نفر از آن طریق برقرار شده و خود فی نفسه واجد ارزش باشد. اگر چه تعبیر ابزار بودن در عبارت اکثریت قریب به اتفاق صاحب‌نظران در این حوزه آمده، لیکن باید توجه کرد که این ابزار می‌تواند هم پیام آور یک ارزش باشد و هم یک ضد ارزش. به عبارت دیگر در نظر گرفتن بار ارزشی برای رسانه نیز مشروط به اعتبار اصل پیام است که آیا پیام انتقال یافته، دارای ارزش بوده یا خیر؟
درست همانند همه ابزارهای دیگر که می‌تواند در خلق و آفرینش مؤثر واقع شده و می‌تواند چون تیغی باشد در دست زنگی مست یا طبیبی حاذق که اولی به نیستی می‌انجامد و دیگری به هستی.
از این منظر است که مسئولیت‌پذیری رسانه و اصحاب رسانه مطرح می‌شود و این که آیا هر آن چه دریافت می‌شود، قابلیت پخش و توزیع نیز دارد و یا نیازمند واکاوی جدی است. چرا که مبنای کار رسانه اگر آزادی اطلاع رسانی باشد، این آزادی محدود به حدود آزادی دیگران خواهد بود، چه در کسوت فرد و چه در لباس جمع. از این رو بند 3 ماده 19 کنوانسین بین‌المللی حقوق سیاسی – مدنی 1966 نیز آزادی اطلاع‌رسانی را مقید به دو شرط کرده است: اول رعایت حقوق دیگران و دوم رعایت امنیت ملی، نظم عمومی‌، بهداشت و اخلاق عمومی.
با این وصف اگر رسانه را به مثابه روش بپنداریم و بر آن مسئولیتی قائل باشیم، ضرورت قانونمندی آن بر همگان روشن می‌شود، چرا که رسانه نیز همانند دیگر مقولات سیاسی، اجتماعی و فرهنگی پدیده‌ای اجتماعی است و نیازمند قانون و قانونمندی تا بتواند به قول «شول مک براید»، رسالت و نه شغل خود را به انجام برساند و در تعمیق و تعمیم انسانیت تأثیر گذار باشد، خواه آن را در قاب آینه نظام جامع رسانه به رخ بکشیم و خواه در قالب پراکنده گویی قانونی که صد البته تدوین در چهارچوب کلی نظام جامع رسانه، با در نظر گرفتن تحولات اجتماعی و وجود انعطاف لازم، می تواند ما را به سرمنزل مقصود برساند.
از این منظر نشریه وزین پنجره، تلاش دارد با بهره برداری مناسب از مدیریت ارتباطات، نشریه‌ای تأثیرگذار و الگو باشد و رسالت و نه شغل خود را برای گسترش مفاهیم اسلامی – انسانی به انجام رساند. این آغاز را برای همه دست اندرکاران پرتلاش این نشریه به فال نیک گرفته و امید آن که در جو آشفته رسانه‌زده جامعه ما بر سبیل حق محکم و استوار پایدار بماند؛ اگرچه آرزویی است بس بلند و امری است سخت دشوار که جز از خداپرستان مردم‌دار این مهم برنیاید.

منبع: نشریه پنجره شماره 100
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:
* captcha:
آخرین اخبار

گزارش تصویری جلسه شورای نگهبان ۱ بهمن ۱۳۹۹

حضور انتشارات پژوهشکده شورای نگهبان در نمایشگاه مجازی کتاب تهران

گام مهم مجلس و شورای نگهبان برای اصلاح ساختار بودجه

اتفاقات اخیر آمریکا درس عبرتی است برای کسانی که امید به این کشور بحران‌زده دارند

شورای نگهبان اشخاص را ضمانت نمی‌کند

بررسی ایرادات لایحه مالیات بر ارزش افزوده در پژوهشکده شورای نگهبان

احزاب نزدیک انتخابات لیست می‌دهند اما عملكرد بعدشان روشن نيست/ دوقطبی‌های جدید سیاسی در حال شکل‌گیری است

گزارش تصویری مراسم چهلم مرحوم آیت الله یزدی در حرم حضرت معصومه(س)

مراسم بزرگداشت چهلمین روز ارتحال آیت الله محمد یزدی امشب در قم برگزار شد

گزارش تصویری جلسه شورای نگهبان ۲۴ دیماه ۱۳۹۹

پربازدید ها

نظر شورای نگهبان درباره آخرین مصوبات مجلس و دولت + جزئیات

پاسخ عضو شورای نگهبان به اظهارات امروز رئیس‌جمهور

اصلاح قانون انتخابات نهایی شود، لازم الاجرا خواهد بود/ نگرانی‌هایی از لایحه بودجه داریم

شورای نگهبان طرح اخذ مالیات از خانه‌های خالی را تایید کرد

برگزاری رقابت علمی ایده نگاری «بحران کرونا و مشارکت در انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰»

برگزاری انتخابات ۱۴۰۰ در ۲ روز بعید است/ ۳ ملاحظه مهم درباره انتخابات الکترونیکی/ منتقد برخی بندهای اصلاح قانون ریاست‌جمهوری هستم

اظهار تأسف آیت‌الله جنتی از اظهارات حاشیه‌ساز رئیس جمهور/ دولت در راستای رفع گرانی و تورم بکوشد

رویکرد فقهی آیت‌الله یزدی در خصوص موافقتنامه‌های استرداد مجرمین و انتقال محکومین (به بهانه‌ی درگذشت آیت‌الله یزدی)

دکتر کدخدایی درگذشت مدیرعامل خبرگزاری نسیم آنلاین را تسلیت گفت

آیت الله خاتمی: آیت‌الله یزدی انقلابی به معنای واقعی كلمه بود