استفساریه در خصوص اصل هفتاد و پنجم قانون اساسی

شماره:۱۴۶
تاریخ:۱۳۹۱/۹/۱۹
باسمه تعالی
حضرت آیة الله خامنه‌ای دامت برکاته
مقام معظم رهبری
با سلام و تحیت پیرو پیشنهاد شماره ۱۲۶ مورخ ۱۳۹۰/۶/۲۱ در خصوص بررسی برخی موضوعات اختلافی بین قوا از جمله موضوع اصل ۷۵ قانون اساسی و بازگشت به پاسخ شماره ۵۶۳۴-۱/م مورخ ۱۳۹۰/۷/۵ و با توجه به در خواست‌های رئیس جمهور محترم (شماره ۹۰/۲۱۰۴۴/م مورخ ۱۳۹۰/۶/۲۸، ۲۰۰۱۴۶ مورخ ۱۳۹۰/۱۰/۱۱ و شماره ۱۰۳۱۴۰ مورخ ۱۳۹۱/۶/۲۰) نظریه هیأت عالی حل اختلاف و تنظیم روابط قوای سه گانه را به شرح زیر به استحضار می‌رساند:
"باتوجه به بند ۱ راهبرد‌های اجرای بند ۷ اصل ۱۱۰ قانون اساسی مبنی بر استفاده حداقلی از راه کار این بند و تأکید بر راه‌هایی مانند تفسیر قانون اساسی، پیشنهاد می‌شود در صورت صلا حدید، برای تنظیم روابط قوای مجریه و مقننه در زمینه اصل ۷۵ قانون اساسی، نظر شورای نگهبان در مورد اصل مزبور در محور‌های زیر استفسار شود:


۱- در مواردی که طرح‌های قانونی و پیشنهاد‌ها و اصلاحاتی که نمایندگان مجلس شورای اسلامی در خصوص لوایح قانونی عنوان می‌کنند، به تقلیل در آمد عمومی یا افزایش هزینه‌های عمومی می‌انجامد، آیا درج عباراتی مانند" از محل صرفه جویی"، "پیش بینی در بودجه سنواتی"، "از محل اعتبارات مصوب مربوط"، "از محل اعتبارات مصوب دستگاه"و "از محل حساب ذخیره ارزی" به عنوان طریق جبران کاهش درآمد یا تأمین هزینه جدید، قابل قبول است یا خیر؟
۲- اگر شورای نگهبان به استناد اموری مانند:
- معلوم نشدن طریق جبران کاهش درآمد یا تأمین هزینه جدید
- غیر قابل تحقق و صوری بودن طریق پیش بینی شده
- کافی نبودن طریق پیش بینی شده، برای جبران کامل کاهش درآمد یا تأمین هزینه جدید
- مقبول نبودن درج عباراتی مانند آنچه در بند ۱ فوق ذکر شد، برای جبران کاهش درآمد یا تأمین هزینه جدید
مصوبه مجلس را مغایر اصل ۷۵ قانون اساسی بشناسد، آیا مصوبه مزبور از باب اصرار مجلس بر مصوبه خود با در نظر گرفتن مصلحت نظام (اصل ۱۱۲ قانون اساسی) قابل ارجاع به مجمع تشخیص مصلحت نظام است یا خیر؟ "
گزارش دبیر خانه هیأت عالی در این زمینه به پیوست تقدیم می‌گردد.

سید محمود هاشمی شاهرودی
۹۱/۹/۱۴

---

شورای محترم نگهبان
-مقتضی است نظریه تفسیری در دو مورد مندرج در نامه از سوی آن شورای محترم اعلام گردد.
سیدعلی خامنه‌ای
۹۱/۹/۲۲