کد خبر: ۳۱۱۶
تاریخ انتشار: ۰۸ خرداد ۱۳۹۲ - ۱۱:۴۰- 29 May 2013
بازخوانی احکامی که حضرت امام خمینی(ره) و مقام معظم رهبری برای روسای جمهوری صادر کرده‌اند، ضمن آشنائی بیشتر با تاریخ، دغدغه‌های اساسی رهبری نظام از رئیس قوه مجریه را نمایان می‌سازد و می تواند در آستانه انتخابات ریاست جمهوری راهگشا باشد. در این بخش به بازخوانی حکم اولین دوره ریاست جمهوری آقای دکتر احمدی نژاد، ششمین رئیس جمهوری اسلامی ایران می پردازیم.


اشاره: بازخوانی احکامی که حضرت امام خمینی(ره) و مقام معظم رهبری برای روسای جمهوری صادر کرده‌اند، ضمن آشنائی بیشتر با تاریخ، دغدغه‌های اساسی رهبری نظام از رئیس قوه مجریه را نمایان می‌سازد و می تواند در آستانه انتخابات ریاست جمهوری راهگشا باشد. در این بخش به بازخوانی حکم اولین دوره ریاست جمهوری آقای دکتر احمدی نژاد، ششمین رئیس جمهوری اسلامی ایران می پردازیم.

زمان و مکان

نهمین دوره انتخابات ریاست‌جمهوری از جهات مختلف استثنائی بود ؛ این انتخابات برای نخستین بار، صحنه رقابت اصلی بین داوطلبان باسابقه طولانی و داوطلبان جوان و تازه ‌نفس بود.
آقای هاشمی رفسنجانی که هوادارانش در سال ۱۳۷۵ نتوانسته بودند با تغییر قانون اساسی راه را برای حضور ماندگار در ریاست‌جمهور هموار کنند و با حمایت از آقای خاتمی در انتخابات دوم خرداد ۱۳۷۶، امیدوار بودند مجددا کرسی ریاست‌جمهوری را از خاتمی بازپس گیرند، در انتخابات ۱۳۸۴ وارد صحنه شدند تا مدلی که پوتین – مدودف از هاشمی و خاتمی آموخت را اجرائی کنند. در کنار آقای هاشمی مهدی کروبی از سیاست‌مداران باسابقه نیز وارد صحنه رقابت‌ها شده بود. اما در مقابل، داوطلبان جوانی چون محمود احمدی نژاد و محمد باقر قالیباف، دستیابی داوطلبان باسابقه به کرسی ریاست‌جمهوری را دشوار کرده بودند.
شگفتی دیگر این انتخابات آن بود که «دو داوطلب» بعد از آنکه شورای نگهبان آنها را واجد صلاحیت ریاست جمهوری تشخیص نداد، با حکم حکومتی مقام معظم رهبری وارد صحنه رقابت‌ها شدند.همچنین برای اولین بار انتخابات ریاست جمهوری به دور دوم کشید و در مجموع نزدیک به ۶۰ میلیون رای به صندوق ها ریخته شد.
انتخابات نهمین دوره ریاست‌جمهوری از هنگام ثبت نام داوطلبان با شگفتی آغاز شد. زیرا در آن ۱۰۱۴ نفر داوطلب ریاست جمهوری شدند. این رقم در تمام ادوار انتخاباتی و حتی تا انتخابات یازدهم بی ‌سابقه‌ بوده است. در رکورد قبلی در انتخابات دوره هشتم (۱۳۸۰) ۸۱۴ نفر داوطلب ثبت نام کرده بودند.
شورای نگهبان پس از بررسی پرونده نامزدها، ۶ نامزد شامل آقایان محمود احمدی‌نژاد، محسن رضایی، محمد باقر قالیباف، مهدی کروبی، علی اردشیر لاریجانی، اکبر هاشمی رفسنجانی را واجد صلاحیت ریاست‌ جمهوری تشخیص داد. اما وقایع پس از آن منجر به حضور دو نامزد دیگر در صحنه رقابت ها شد.
در ابتدا برخی از جریان‌های افراطی رد صلاحیت نامزد مورد نظر خود را فرصتی برای آشوبگری یافتند. در این شرایط حداد عادل- رئیس هفتمین دوره مجلس شورای اسلامی- در نامه‌ای به مقام معظم رهبری، خواستار تجدید نظر در بررسی صلاحیت کاندیداها شد. در پی این درخواست، مقام معظم رهبری در حکمی حکومتی به دبیر شورای نگهبان نوشتند:
«آیت‌الله جناب آقای جنتی- دبیر محترم شورای نگهبان دامت برکاته
با سلام و تحیت و تشکر از زحمات آن شورای محترم در تلاش برای احراز صلاحیت داوطلبان ریاست جمهوری دوره نهم، با رعایت موازین قانونی در این امر، از آنجا که مطلوب آن است که همه آحاد کشور از صاحبان سلایق گوناگون سیاسی، فرصت و مجال حضور در آزمایش بزرگ انتخابات را بیابند لذا به نظر می‌رسد نسبت به اعلام صلاحیت آقایان دکتر مصطفی معین و مهندس مهر علیزاده تجدید نظر صورت گیرد.
والسلام علیکم- سیدعلی خامنه‌ای – ۲ خرداد ۱۳۸۴»
به دنبال نامه مقام معظم رهبری به شورای نگهبان، این شورا به معظم له این گونه پاسخ داد:
«پس از وصول نامه جنابعالی جلسه فوق‌العاده شورای نگهبان جهت تجدیدنظر تشکیل گردید و از آنجا که حضرتعالی مطلوب را آن دانسته ‌اید که همه افراد کشور از صاحبان سلایق گوناگون سیاسی، فرصت و مجال حضور در آزمایش بزرگ انتخابات را بیابند، در امتثال نظر ولایی آن مقام شریف، صلاحیت آقایان مصطفی معین و محسن مهرعلیزاده اعلام می‌گردد».
اندکی پیش از رای‌گیری، محسن رضایی انصراف خود را از نامزدی اعلام کرد و بدین ترتیب مردم در روز ۲۷ خرداد ۱۳۸۴ برای انتخاب رئیس جمهور از میان ۷ نامزد پای صندوق‌های رای حاضر شدند. در این انتخابات، حدود ۴۶ میلیون و ۸۰۰ هزار نفر واجد شرایط رای دادن بودند که از این میان، اندکی بیش از ۲۹ میلیون و ۴۰۰ هزار نفر (نزدیک به ۶۳ درصد واجدان شرایط) رای دادند. تعداد و درصد آرای نامزدها به شرح زیر بود:
۱- هاشمی رفسنجانی: ۶ میلیون و ۱۵۹ هزار و ۴۵۳ رای ( ۰۱/۲۱ درصد آرای مأخوذه)
۲ - احمدی‌نژاد: ۵ میلیون و ۷۱۰ هزار و ۳۵۴ رای ( ۴۸/۱۹ درصد آرای مأخوذه)
۳ – کروبی: ۵ میلیون و ۶۶ هزار و ۳۱۶ رای ( ۲۸/۱۷ درصد آرای مأخوذه)
۴ – قالیباف: ۴ میلیون و ۷۵ هزار و ۱۸۹ رای ( ۹۰/۱۳ درصد آرای مأخوذه)
۵ – معین: ۴ میلیون و ۵۴ هزار و ۳۰۴ رای ( ۸۳/۱۳ درصد آرای مأخوذه)
۶ – لاریجانی: ۱ میلیون و ۷۴۰ هزار و ۱۶۳ رای ( ۹۴/۵ درصد آرای مأخوذه)
۷ – مهرعلیزاده: ۱ میلیون و۲۸۹ هزار و۳۲۳ رای ( ۴/۴ درصد آرای مأخوذه)
بنابراین در این انتخابات، برای نخستین بار،هیچ یک از نامزدها نتوانستند نصف به علاوه یک آرای ریخته شده به صندوق‌ها را کسب کنند واکبرهاشمی رفسنجانی و محمود احمدی‌نژاد برای رقابت نهائی در مرحله دوم انتخابات در برابر هم قرار گرفتند.
در مرحله دوم انتخابات که سوم تیرماه ۱۳۸۴ برگزار شد، حدود ۲۸ میلیون نفر رای خود را به صندوق‌ انداختند. درنتیجه این انتخابات محمود احمدی‌نژاد با کسب حدود ۱۷ میلیون و ۲۵۰ هزار رای (حدود ۶۲ درصد آرای مأخوذه) به عنوان رئیس‌جمهور انتخاب شد.

متن حکم

حکم ریاست‌جمهوری دکتر محمود احمدی‌ نژاد، صبح روز چهارشنبه ۱۲ مردادماه ۱۳۸۴ در حسینیه امام خمینی (ره) از سوی مقام معظم رهبری تنفیذ شد. متن کامل این حکم که از سوی آقای محمد خاتمی رئیس جمهور پیشین قرائت شد، به شرح زیر می‌باشد:
«بسم الله الرحمن الرحیم
خدای حکیم قدیر را سپاس می‌گویم که با توفیق و هدایت خود، ملت ایران را در آزمون شکوهمندی دیگر، کامیاب و مفتخر ساخت و نهمین انتخابات ریاست جمهوری، مایه‌ ی عزت و افتخار ایران اسلامی گشت.
حماسه ملت بزرگ ما در انتخابات نهم، پدیده‌ای شگفت‌انگیز بود. حضور حداکثری مردم در عرصه‌ انتخاب و نزدیک به ۶۰ میلیون رأی را در دو مرحله به میدان این مسابقه‌ پربرکت آوردن جهاد بزرگ این ملت بود با مستکبران مداخله‌جو که در محاسبه شیطانی خود، مردم را بی‌تفاوت، جمهوری اسلامی را بی‌پشتوانه و انقلاب و امام را به غربت افتاده، می‌پنداشتند. ملت ایران این خواب و خیال را باطل کرد. انتخابات نهم سیلی ملت ایران بر گونه‌ی دشمنانی بود که مردمسالاری برخاسته از ایمان اسلامی را برهم‌زننده‌ جادوی تبلیغاتشان بر ضد اسلام می‌دانند و درخشش این ستاره را بر پیشانی نظام اسلامی برنمی‌ تابند.
ایران اسلامی عزم و تصمیم خود، نشاط و سرزندگی خود، و حضور پرمعنا و مبارک خود را یکبار دیگر به رخ مستکبران کشید و شیطان بزرگ را یکبار دیگر ناکام ساخت.
انتخابات نهم جلوه‌ای از اعتصام ملت ایران به حبل‌ الله بود.
مردمسالاری اسلامی به برکت انقلاب و امام کبیر ما، به ما آموخته است که حضور مردمی در عرصه‌ی گزینش مدیران کشور‌، عامل حراست از اقتدار ملی و حصاری مستحکم در برابر استیلاطلبی بیگانگان و دستاویزی مطمئن برای جلوگیری از لغزش و انحراف مدیران است. ملت ایران درس مردمسالاری را از اسلام فراگرفته و از بن دندان، مؤمن و متعهد به آن است، موانع این راه را با مجاهدت خویش، هموار کرده و سند آن را با خون عزیزترین جوانانش، به امضا رسانده است.
اکنون به برکت الطاف کریمانه حضرت حق – جلت الائه – و دعای مستجاب حضرت ولی الله الاعظم روحی فداه، همت مردم عزیز، دور تازه‌ئی از مدیریت را در کشور ما رقم زده و میدان را برای تلاشی نو و مدیرانی تازه‌نفس، گشوده است.
ملت ما با اکثریتی قاطع، شخصیتی انقلابی و دانشمند و مدیری شایسته و کارآزموده و دارای سوابق مجاهدت صادقانه در صحنه‌های گوناگون را، به ریاست جمهوری برگزیده است. سخن صریح و قاطع و صادقانه‌ی ایشان در تعهد به خدمتگزاری و رفع محرومیت و مبارزه با فساد، و لحن افتخارآمیز ایشان در پایبندی به اسلام و آرمان‌های انقلاب، که با منش مردمی و ساده‌زیستی همراه بود، دلها و آراء مردم را متوجه ایشان کرد و مسوولیت مهم ریاست جمهوری را بر دوش ایشان نهاد.
اینجانب ضمن تبریک به ملت شریف و آزاده، رای آنان را تنفیذ و جناب آقای دکتر محمود احمدی‌نژاد را به ریاست جمهوری اسلامی ایران منصوب می‌کنم. بدیهی است که رای ملت و تنفیذ اینجانب تا هنگامی است که ایشان به تعهد خود و صراط مستقیمی که تاکنون در آن حرکت کرده‌اند یعنی راه اسلام و آرمان‌های نظام اسلامی و دفاع از حقوق ملت و ایستادگی در برابر مستکبران و زورگویان پایبند باشند که به توفیق الهی همواره چنین خواهد بود انشاء الله.
رییس جمهور محترم را به توکل به خداوند قادر و اغتنام فرصت زودگذر و اخلاص در عمل و به کارگیری همه‌ی توان خود و بهره‌گیری از ظرفیت عظیم انسانی کشور در راه دستیابی به هدف‌های والائی که اعلام کرده‌اند، توصیه می‌کنم و کمک و هدایت الهی را برای ایشان و همه‌ی مسوولان کشور مسالت می‌نمایم.
والسلام علیکم و رحمه الله. سید علی خامنه‌ای. ۱۲ مرداد ۱۳۸۴»

ارزیابی اجمالی

حکم ریاست ‌جمهوری دکتر محمود احمدی‌نژاد، مانند موارد مشابه با حمد و سپاس «خدای حکیم قدیر» آغاز می گردد. در ادامه مقام معظم رهبری انتخابات نهم را «آزمونی شکوهمند» و مایه «عزت و افتخار» ایران اسلامی عنوان می کنند و آرای «۶۰ میلیونی» در این انتخابات را «حماسه» و «جهاد» بزرگ ملت، «پدیده‌ شگفت‌انگیز»، می خوانند. اما شاید مهم‌ترین گزاره معظم له درباره این انتخابات «جلوه‌ای از اعتصام ملت ایران به حبل‌الله» بود.
در ادامه این حکم نکات دیگری ذکر گردیده که گویا حاکی ازخشنودی زایدالوصف از چرخش آرام قدرت از نسل نخست مدیران به نسل جوان و جدید است. مقام معظم رهبری همچنین اوصاف قابل توجهی از رئیس جمهور منتخب را بیان می کنند: «شخصیت انقلابی و دانشمند»، «مدیر شایسته و کارآزموده»، «خدمتگزار محرومان»، «پایبند به اسلام و آرمان‌های انقلاب» و نیز دارای «سوابق مجاهدت صادقانه» و «سخن صریح و قاطع و صادقانه»، «منش مردمی» و «ساده‌زیستی»
مقام معظم رهبری در این حکم نیز مانند احکام دیگر روسای جمهور، با تنفیذ رای ملت، آقای احمدی نژاد را به صورت «مشروط» به ریاست جمهوری منصوب می کنند و می فرمایند: «... رای آنان را تنفیذ و جناب آقای دکتر محمود احمدی‌نژاد را به ریاست جمهوری اسلامی ایران منصوب می‌کنم. بدیهی است که رای ملت و تنفیذ اینجانب تا هنگامی است که ایشان به تعهد خود و صراط مستقیمی که تاکنون در آن حرکت کرده‌اند یعنی راه اسلام و آرمان‌های نظام اسلامی و دفاع از حقوق ملت و ایستادگی در برابر مستکبران و زورگویان پایبند باشند...»
درپایان این حکم رییس جمهور به «توکل به خداوند» و«اغتنام فرصت زودگذر» و «اخلاص در عمل» و به کارگیری «همه‌ توان خود» و بهره‌گیری از «ظرفیت عظیم انسانی کشور» برای دستیابی به هدف‌های والا توصیه شده است.

نکات تکمیلی

مقام معظم رهبری در مراسم تنفیذ حکم ریاست جمهوری آقای احمدی نژاد بیانات مبسوطی دارند که بخشی از آن سپاس از خداوند متعال و تقدیر از میزان مشارکت و حسن انتخاب مردم است.
در بخش دیگری از این بیانات، انتخابات در ایران به مثابه نشانه‌ای از برتری مردمسالاری دینی در برابر مردمسالاری لیبرال تبیین می‌گردد. مشروح همین بحث را معظم له در مراسم تنفیذ حکم آقای خاتمی در مرداد سال ۱۳۸۰ نیز بیان کرده بودند. در واقع ‌طرح این بحث، پاسخی به علاقه وافر عناصری از دولت آقای خاتمی به دموکراسی لیبرال.
در حالی که در بیانات معظم له در مراسم تنفیذ حکم آقای خاتمی، ایشان نسبت به «تنبلی دولت» و کم اعتنائی به «مستضعفان» و «عدالت» هشدار می‌دادند، در مراسم تنفیذ حکم آقای احمدی‌ نژاد ضمن تجلیل از «پرکاری احمد‌نژاد» و توجه وافر به «مستضعفان» و «عدالت» رئیس جمهور را از شتابزدگی برحذر می‌دارند. در ادامه فرازهای مهم این بیانات را با هم مرور می کنیم:
«نعمت بزرگ حضور مردم، هدیه‌ انقلاب به ماست. قرنهای متمادی در کشور ما سپری شد؛ حکومت‌ هایی آمدند و رفتند، بدون این‌که مردم کوچکترین نقشی در تعیین این دولتها و گزینش آنها داشته باشند. انقلاب میدان را برای مردم ما باز کرد. مردم‌سالاری در کشور ما، یک مردم‌سالاریِ حقیقیِ متکی به ایمان است...»
«... دشمنان ... هرچه توانستند، تلاش کردند شاید انتخابات را بی‌رونق کنند... آخرینِ آنها حرکت گستاخانه و البته ابلهانه رئیس‌جمهور آمریکا بود که روز قبل از انتخابات به مردم ما صریحاً توصیه کرد که در انتخابات شرکت نکنند! ملت ما استقلال خود، هوشمندی خود، شجاعت خود، دلسوزی و پایبندی خود به منافع ملی را در این نوبت هم مثل نوبت‌های دیگر نشان داد. حقاً و انصافاً در مقابل هوشیاری و وقت‌شناسیِ این ملت، انسان احساس تواضع و خضوع می‌کند.»
«... سردمداران استکبار جهانی بعد از انتخابات هم از تخریب وجهه‌ انتخابات ایران دست برنداشتند. یک مسؤول امریکایی گفت ما دمکراسی ایران را قبول نداریم! این‌گونه صدور تصمیم درباره ملتها، خوی استکباریِ ناپسند و پلیدی است... ملت ایران هم دمکراسی آنها را قبول ندارد. دمکراسی‌یی که پول سرمایه‌داران صهیونیست حرف اول را در آن می‌زند، چه افتخاری می‌تواند داشته باشد؟ ... دمکراسی حقیقی، مردم‌سالاریِ برخاسته‌ی از دین و ایمان است... رئیس‌جمهوری که با چنین آرائی سر کار می‌آید، وامدار هیچ کس جز خدا و مردم نیست؛ این معنای مردم‌سالاری است.»
«رئیس جمهور محترم ما امروز سخنان خوبی بیان کردند. تکیه بر عدالت، اساسی ‌ترین و محوری‌ترین اصلِ یک حرکت الهی است... البته ... همه‌ کسانی که نانشان در بی‌ عدالتی است، با عدالت دشمن‌اند... عدالت، شعار اصلی و هدف بزرگ انقلاب اسلامی و نظام جمهوری اسلامی بوده و هست.»
«بعضی می‌خواهند با عنوان تندروی، عدالت را متهم و محکوم کنند. عدالت، تندروی نیست؛ حق‌گرایی است... وظیفه‌ی دولتِ عدالتمدار، توجه ویژه به قشر محرومین است...»
«البته نباید شتابزدگی کرد. من، هم به رئیس جمهور محترم عرض می‌کنم که از شتابزدگی اجتناب شود، آرمانها با جدیت تعقیب شود، اما هیچ‌گونه شتابزدگی به‌وجود نیاید؛ هم به مردم عزیزمان توصیه می‌کنم که در درخواست‌ها شتابزدگی را اعمال نکنند... استفاده از شیوه‌های علمی، کار لازمی است. البته علم نباید اشتباه بشود با نسخه‌های وارداتی که اغلب آنها منسوخ است؛ چه در زمینه اقتصاد، چه در زمینه مسائل فرهنگی...»
«انتظار مردم از دولت و رئیس‌جمهور منتخب این است که تلاش و جدیت کنند... گاهی نتیجه‌ای دیر به دست می‌آید. بعضی از اهداف، کارِ یک سال و دو سال نیست؛ تلاش مستمری لازم دارد. همین قدر که مردم ببینند مسؤول عالی کشور و دیگر مسؤولان دارند کار و تلاش می‌کنند، خشنود و راضی می‌شوند....»
«در زمینه سیاست بین‌الملل... ملت ایران یک ملت صلح‌طلب است... سرِ ستیزه‌گری با هیچ ملتی را ندارد... همیشه جنگهایی که اتفاق افتاده است، ملت ایران در موضع دفاع از مرز خود، از حقوق خود و از استقلال خود بوده. ما به هیچ کشور و هیچ ملتی تعرض نکرده‌ایم... ملت ایران به هیچ قدرتی باج نخواهد داد... »
«...من به رئیس جمهور محترم برادرانه توصیه می‌کنم؛ در همه حالات، همین احساسی را که امروز بیان کردید - احساس خدمتگزاری به مردم - برای خودتان حفظ کنید. قدرت اگر با هدفِ خدمت به مردم باشد، عبادت است... این روحیه خدمتگزاری، خاکساری، تواضع در مقابل مردم و شناخت عظمت مردم را برای خودتان حفظ کنید، که این نعمت بزرگی است. از خدای متعال لحظه‌یی غافل نشوید... با یاد خدا و با توکل به خدا و با اخلاص در عمل، باید بتوانیم جلب رحمت الهی بکنیم... اگر هدفِ قدرت، منافع مادی شد، قدرت، بزرگترین وزر و وبال برای انسان خواهد بود.. امیرالمؤمنین (ع) به ابن‌عباس فرمود: ارزش ذاتی حکومت برای من از این کفش وصله‌خورده کمتر است - «الّا ان اقیم حقاً» - مگر این‌که حقی را اقامه کنم...»
«نباید اهواء و هوس‌های خودمان را به اشتباه جای آرمانها بگذاریم و خود را توجیه کنیم. به انتقادها و عیوبی که برای ما می‌شمارند، گوش فرا دهیم و خود را اصلاح کنیم تا وقتی‌که با خدای متعال ملاقات می‌کنیم، بتوانیم عذر تقصیر داشته باشیم... اگر نیت خالص نشود، دشوار است که انسان جواب مظالم فراوانی را که در یک جامعه اتفاق می‌افتد..، بتواند بدهد.»

منبع:خبرگزاری ایرنا
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:
* captcha:
آخرین اخبار

آشتی با قانون

کسی انتظار نداشته باشد شورای نگهبان برای خوشنودی افراد، حقوق داوطلبان را نادیده انگارد

آیا شورای نگهبان مسئول کارآمدی کاندیداهاست؟

مصاحبه دکتر کدخدایی با شبکه المیادین با موضوع انتخابات + عکس

انتقاد عضو حقوقدان شورای نگهبان از تغییر زیاد لوایح دولت در مجلس

شورای نگهبان اعتماد ویژه‌ای به گزارشات ناجا در بررسی صلاحیت‌ها دارد/ هیات‌های اجرایی درست عمل کنند

فیلم/ماجرای رفت و آمد نمایندگان احزاب به شورای نگهبان از زبان دکتر کدخدایی

هیأت‌های اجرایی در بررسی صلاحیت دقت کنند، مبادا حق مردم و داوطلبان تضییع شود

جزئیاتی از دیدار چهره‌های مختلف سیاسی با اعضای شورای نگهبان

نشست خبری سخنگوی شورای نگهبان به زمانی دیگر موکول شد

پربازدید ها

قانون انتخابات مجلس شورای اسلامی

تایید لایحه اصلاح قانون تعیین تکلیف تابعیت فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی

برای شنیدن راهکارهای مفید گوش شنوا داریم اما توجهی به باج‌خواهی و لابی نمی‌کنیم/ شورای نگهبان برای کسی فرش قرمز پهن نمی‌کند

امنای ملّت و امّت؛ گذری بر تاریخچه شورای نگهبان

احراز هویت در انتخابات مجلس قطعا الکترونیکی خواهد بود

گزارش تصویری جلسه شورای نگهبان ۶ شهریور ۱۳۹۸

نظر شورای نگهبان درباره ۲۰ مصوبه و اساسنامه/از طرح تشدید مجازات اسیدپاشی تا طرح ساماندهی صنعت خودرو

پیشنهاد دکتر کدخدایی برای تشکیل یک نهاد ملی به‌منظور نظارت بر انتخابات شورا‌ها

موشن گرافی|معرفی شورای نگهبان و نحوه انتخاب اعضاء

گزارش تفصیلی شورای نگهبان پیرامون دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری