در گفتگوی ویژه خبری صدا و سیما مطرح شد؛
دکتر کدخدایی: آمریکا باید در مراجع بینالمللی پاسخگوی جنایتهای اخیر باشد
رییس پژوهشکده شورای نگهبان با تاکید بر اینکه باید هجمههایی که آمریکا علیه منافع ملی ما و دیگر کشورها آغاز کرده را در مراجع بینالمللی تحت تعقیب قرار دهیم گفت: قطعاً دولت آمریکا، مقامات آمریکا و شخص ترامپ باید پاسخگوی این جنایتهایی که اتفاق افتاده باشند.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی شورای نگهبان؛ دکتر کدخدایی، عضو حقوقدان و رییس پژوهشکده شورای نگهبان با حضور در استودیو گفتگوی ویژه خبری به «بررسی ابعاد جرائم رئیس جمهور آمریکا در آشوبهای اخیر» پرداخت و به پرسشها در این باره پاسخ داد. متن کامل این گفتوگو به شرح زیر است:
سوال: رهبر معظم انقلاب اسلامی در عید مبعث در دیدار هزاران نفر از اقشار مختلف مردم به تبیین ابعاد مختلف فتنه اخیر و مواضع جمهوری اسلامی در مقابل طراحان و مشوقان این فتنه آمریکایی صهیونی پرداختند و با تجلیل از حرکت ملت در روز تاریخی ۲۲ دی تاکید کردند که ملت ایران کمر این فتنه را شکست، اما باید ماهیت و اهداف این فتنه و عوامل آموزشدیده و بازیخورده آن به خوبی شناخته شوند، ایشان به تشریح ابعاد اقدامات مجرمانه رئیس جمهور آمریکا در حوادث اخیر هم پرداختند و از دستگاه ذیربط مانند وزارت امور خارجه خواستند تا پیگیر این اقدامات مجرمانه در سطح بین المللی باشند هرچند که در پیگیری ابعاد داخلی این جنایات هم تاکید کردند. در دو هفته گذشته که پشت سر گذاشتیم و همزمان با فتنه آمریکایی صهیونی که در کشور اتفاق افتاد فرمایشات رهبر معظم انقلاب چه به لحاظ داخلی و چه به لحاظ خارجی خیلی بازتابهای فراوانی را به ویژه در رسانهها داشت، تحلیل شما از کارکرد این فرمایشات در دو هفته اخیر چیست؟
دکتر کدخدایی: سالروز بعثت پیامبر نور و رحمت را خدمت جنابعالی و همکاران و مخاطبین عزیز تبریک عرض میکنم، نکتهای که اشاره فرمودید نکته بسیار مهمی است که در فرمایشات رهبر معظم انقلاب هم تجلی داشت و بحث خشونت و اعتراض غیرمعمول و متعارف در هر جامعهای پسندیده نیست و معمولا با اقدامات قضائی مواجه میشود. آن چه که ما امروز شاهد هستیم، مخصوصاً در یکی دو هفته گذشته، همانطور که در سالهای گذشته هم البته نمونههای آن را داشتیم، بعدا اشارهای خواهم داشت، فتنهای که آغاز شده است توسط ایادی داخلی دولتهای استکباری به مردم ما تحمیل شده است و خلاف منافع ملی ما بسیاری از خسارتهایی را وارد کردند که طبیعتا اینها هم از جهت نظامات داخلی و قوانین داخلی مجرمانه است و باید با آنها برخورد شود و هم از نظر بینالمللی دخالت دولتهایی که در این زمینه تشویق میکنند و حمایت و پشتیبانی میکنند موجب مسئولیت بینالمللی دولتها و مقامات خارجی هم است.
سوال: در همین بیاناتی که به ویژه امروز داشتند رئیس جمهور آمریکا را به دلیل تهمت زدن به ملت ایران و دعوت به آشوب و تلفات و خساراتی که به ملت ایران وارد شد مجرم دانستند و از طرفی هم به حضور مردم و خاموش شدن فتنه اشاره کردند و البته گفتند این کافی نیست و آمریکاییها باید پاسخگوی اقدامات خودشان باشند، به نظر شما الان وقتش نرسیده آمریکاییها به جای مطالبهگری پاسخگو باشند راجع به اقداماتی که انجام دادند. رفتارهای به ویژه ترامپ و غربیها با توجه به ابعاد گسترده این خسارتهای فتنه اخیر، در مجامع و دادگاههای بین المللی چقدر قابل پیگیری است؟
دکتر کدخدایی: دشمنی آمریکا و مقامات آمریکا دشمنی دیرینه است با مردم خوب ما. از آغاز انقلاب اسلامی اقداماتی که آمریکاییها انجام دادند چه پنهان و چه آشکار، در فتنه منافقین، در جنگ تحمیلی، در کودتای نوژه اینها را مردم فراموش نکردهاند، دخالتهای آشکاری که دولتهای مختلف آمریکا و مقامات مختلف آمریکا داشتند و تفاوت و ویژگی که البته این بار داشت به تعبیر مقام معظم رهبری این بود که تا الان معمولا آمریکاییها سعی میکردند در لفافه حمایتهایی را داشته باشند در قالبهای حقوق بشری و مقامات رده چندم، اما این بار آشکارا مدتی است که ترامپ به عنوان رئیس جمهور آمریکا صراحتا این دخالت خودش را آشکار میکند و نه تنها در ایران، شما ملاحظه کردید در ونزوئلا، حتی گرینلند، در اروپا دخالت هایش را ادامه میدهد، اما دشمنی او با مردم ایران دشمنی دیرینه است، آنچه که ما در نظام بینالملل داریم، نظامی که خود آمریکاییها پیریزی کردند، اگر امروز از ملل متحد سخن گفته میشود، اصول و قواعد بینالملل گفته میشود خود آمریکاییها در ۱۹۴۵ بنیانگذار ملل متحد بودند و اصول و قواعدی که در جامعه بینالمللی شکل گرفته است. یکی از اصول شناخته شده عدم مداخله دولتها در امور داخلی دیگر کشورها است، اما میبینید که ترامپ صراحتاً دارد مردم را دعوت میکند به آشوب، به خشونت و به اقداماتی که خلاف منافع ملی یک کشور است اینها همه موجب مسئولیت هم دولت آمریکا، هم مسئولیت شخص ترامپ است و قابل پیگیری در محاکم داخلی ما به استناد قوانین مجازات اسلامی که داریم و هم به استناد اصول و قواعد حقوق بینالملل در مراجع بینالمللی هم قابل تعقیب و پیگیری است و به نظرم ما باید جدیتر در این زمینه برخوردهایی را داشته باشیم و باید سعی کنیم با همراهی برخی از دولتهای مستقل دیگر این هجمههایی را که آمریکا آغاز کرده هم علیه منافع ملی ما، منافع ملی مردم ما و هم دیگر کشورها اینها را بتوانیم در مراجع بینالمللی تحت تعقیب قرار دهیم و قطعا دولت آمریکا و مقامات آمریکا و شخص ترامپ باید پاسخگوی این جنایتهایی که اتفاق افتاده باشد.
سوال: الان مشخصاً دستگاه قضایی، دستگاه دیپلماسی و وزارت امور خارجه چه مسئولیتی دارند؟
دکتر کدخدایی: در حوزه داخلی که خوشبختانه دیدم برخی از مقامات قضایی هم اعلام کردند که مشغول پیگیری این پروندهها هستند، طبیعتاً پرونده همه کسانی را که موجب تخریب اموال مردم شدند، موجب کشتار مردم شدند اینها را باید طبق قوانین داخلی محاکمه و به مجازات برساند البته یک کاری را که شاید کمتر شنیدم در بحث تعقیب این گونه عوامل باید بیشتر به آن بپردازیم محکومیت به پرداخت خسارات مالی است، این افرادی که موجب تخریب اموال عمومی و اموال مردم شدند اینها باید در درجه اول پاسخگوی این خسارتهای مالی هم باشند و صرف یک مجازات حبس یا مجازاتهایی از این قبیل برای این افراد کافی نیست، در درجه اول باید پاسخگوی غرامت خسارتهایی که وارد شده باشند و بعد هم مجازاتهای دیگری که در قانون پیش بینی شده که امروز از زبان برخی از مقامات قضایی داخلی شنیدم که پروندههایی تشکیل شده و منجر به صدور کیفرخواست شده و طبیعتا باید ادامه پیدا کند، حتی ما در محاکم داخلی به استناد قوانین مجازات اسلامی میتوانیم افراد خارجی را که موجب ایراد خسارت به مردم و منافع ملی شدند اینها را هم تحت تعقیب محاکم داخلی هم قرار دهیم که هر وقت آنها در ایران یافته شدند میتوان نسبت به آنها اجرای حکم داشته باشیم، در حوزه بینالمللی هم با توجه به این که ما نظامات مسئولیتی بینالمللی را داریم و اصل بر عدم مداخله دولتها در امور داخلی کشورها است اینها قابل تعقیب است و حتما دوستان ما در وزارت خارجه این کار را خواهند کرد، کما این که در حوزه جنگ ۱۲ روزه اقدامات خوبی انجام شد از سوی دستگاههای مختلف از جمله وزارت امور خارجه و وزارت امور خارجه مسئول شد برای تعقیب مقامات آمریکایی در مراجع بین المللی که آن چه که حالا در دسترس است. مراجع بین المللی البته با مراجع داخلی ما تفاوتهایی دارند و نظامات رسیدگی در حوزه بین الملل پیچیدگیها و شرایط خاص خودش را دارد ولی این دیگر به وزارت امور خارجه هم ابلاغ شده و وزارت خارجه درصدد هستند که در بحث جنگ ۱۲ روزه اقدامات بینالمللی خودشان را هم انجام دهند، طبیعتا در این حوزه هم با مستندسازی به نظر من باید این کار سریعتر انجام شود و بعد از تکمیل مستندات طرح دعوا در مراجع بین المللی هم اتفاق بیفتد.
سوال: مصداقاً اشاره میفرمائید به قوانین و مقررات بینالمللی در پیگیریهای حقوقی این چنین، چون مسئولیت داشتید در بحث پرونده ترور شهید سلیمانی که به دستور ترامپ اتفاق افتاد الان آن پیگیریها به نتیجه رسیده است؟ آیا موثر واقع شد و کدام دستگاهها باید در میدان عمل بیشتری انجام دهند به نظرتان؟
دکتر کدخدایی: در خصوص پرونده سردار سلیمانی ما در حوزه داخلی دو نوع رسیدگی را داشتیم، یکی رسیدگی حقوقی بود که منجر به صدور رای شد، معمولا آنها منجر به صدور رای مبنی بر غرامت است، اما در حوزه کیفری، کیفرخواست تهیه شده و در چند مرحله در دادگاه قرائت شده و همچنان ادامه دارد و مرجع کیفری خاص ما دارد پیگیری میکند در حوزه داخلی، در حوزه بینالمللی هم من بارها عرض کردهام نحوه رسیدگی و شرایط و تشریفات رسیدگی در مراجع بین المللی یک مقدار پیچیدگیهای خاص خودش را دارد. آنچه که برعهده ما بود و هست طبق کنوانسیون ۱۹۷۳ که قطعا دولت و مقامات آمریکا مسئولیت دارند و باید پاسخگو باشند، اقدامات اولیه صورت گرفته مراحل اولیه این تعقیب اقدام شده است و وزارت خارجه اقدامات اولیه را برای طرح دعوی انجام داده، دو مرحله دیگر داریم تا به مرحله نهایی نزدیک شویم آن دو مرحله هم مرحله دوم به زودی آغاز خواهد شد، طبیعتا عرض کردم اینها تشریفات خاص خودش را دارد در مراجع بینالمللی یک نوع کندی در رسیدگی بینالمللی معمولا هست، ولی ما همچنان این پیگیری را وظیفه خودمان میدانیم، وزارت امورخارجه و دوستان در ریاست جمهوری مشغول کار هستند و ادامه کار هم انشاءالله صورت خواهد گرفت و طبیعتا به نتایجی اگر برسیم نتایج را هم برای ملت شریف اعلام خواهیم کرد.
سوال: این که فرمودید در قوانین داخلی رسیدگی میشود کیفرخواست صادر میشود و حتی رای هم صادر شده اثرش چیست؟ آیا ضمانت اجرا دارد؟ الان مردم سوالشان این است که شما در دادگاه داخلی محاکمه کردید و حکم هم صادر شد ولی آیا برای کسی که متهم ردیف اول است اتفاقی میافتد؟
دکتر کدخدایی: به هرحال ما دو مرحله را داریم در رسیدگیهای حقوقی در همه نظامات قضایی همه کشورها، یک مرحله احراز صلاحیت آن مرجع قضایی داخلیتان است و بعد صدور حکم و صدور رای لازم و یک مرحله اجرای حکم است، آن چه که در قوانین ما در قوانین مجازات اسلامی نسبت به بیگانگانی که متعرض منافع ملی و منافع مردم میشوند وجود دارد این است که دادگاههای ما هم برای رسیدگی صلاحیت دارند، بنابراین میتواند رسیدگی شود، اما در مرحله اجرای حکم حتی نسبت به یک فرد عادی، مثلا فرض کنید کسی کلاهبرداری کرده است یک نفر خارجی، شما دسترسی ندارید به محاکم خارج از کشور، در محاکم داخلی طرح دعوی میکنید اینجا رسیدگی میشود و صدور حکم انجام میشود، اما اجرای حکم منوط است به این که فرد را در داخل کشور پیدا کنید، دستگیرش کنید و اجرای حکم انجام شود. پس در جرائم عادی هم همین وضعیت است و طبیعتا ما باید این مراحل را طی کنیم. مراحل داخلی ما در زمان صدور رای در حال انجام است، در حوزه کیفری قطعا این کار انجام خواهد شد و اجرای حکم منوط به شرایط خاص خودش است که باید ببینیم در آینده چه اتفاقی میافتد.
سوال: آن وقت پیگیریهای بینالمللی منوط به این است که حتما در داخل رای صادر شده باشد و پیگیری صادر شده باشد در اول، این مقدمه آن است؟
دکتر کدخدایی: خیر، گاهی گفته میشود که پیگیری بینالمللی هم منوط به این است که شما رسیدگی عادلانه داخلی را نداشته باشید، اما آن چه که ما الان در حال پیگیری هستیم از سوی مراجع بینالمللی به استناد کنوانسیون ۱۹۷۳ است که فعلا از این جهت مانعی وجود ندارد و آنها در حال طی مسیر خودش است.
سوال: راجع به پیگیریهای جنگ ۱۲ روزه هم اشاره فرمودید، الان از جزئیات دقیقتری از آن اطلاع دارید که در چه مرحلهای است؟
دکتر کدخدایی: در حوزه داخلی آن هم باز پروندههایی تشکیل شده، پروندههای زیادی را که قوه قضائیه مسئول بود رسیدگی کرد و برخی از اینها منجر به صدور رای شده، البته دوستان ما در قوه قضائیه بهتر در جریان هستند و شاید توضیحات بهتری دهند، اما در حوزه بینالمللی بررسیهای کارشناسانه را مدت زیادی بود داشتیم که در کدام یکی از این مراجع بتوانیم طرح دعوی کنیم و نهایتا اجازه داده شد که در هر سه مرجع بینالمللی که امکان طرح دعوی باشد این کار انجام شود. در مرحله اول وزارت امور خارجه موظف شده که دادخواست خودش را تهیه و ارائه کند و انشاءالله به زودی آن کار انجام خواهد شد. تا جایی که من الان میتوانم عرض کنم، چون هنوز مراحل مقدماتی دیگری هم وجود دارد، آنها هم باید طی شود ولی این که کار آغاز شده و همکاران در وزارت امور خارجه مشغول هستند در این حد را میتوانم عرض کنم.
سوال: خیلیها معتقدند آن چه که در چند روز گذشته در کشور اتفاق افتاد دلیل مهم آن ناکامی و شکست آمریکاییها در جنگ ۱۲ روزه بود، تحلیل شما چیست و مهمترین اهدافی که آنها در ایران دنبال میکنند به نظرتان چیست؟
دکتر کدخدایی: مختصر اشاره کردم به دشمنی آمریکا و برخی از کشورهای استکباری با مردم ایران، به هرحال انقلاب اسلامی وقتی که شکل گرفت به رهبری حضرت امام و با پشتیبانی مردم، منافع اصلی آمریکا را هدف قرار داد و آمریکا منافعی را که به تعبیر خودشان سالها بود به رایگان داشتند از جیب این مردم چپاول میکردند از دست دادند و از همان روزهای اول مشاهده کردید جدای از این که کمکهایی را به رژیم طاغوتی انجام میدادند اینها را هم بگذاریم کنار، بعد از پیروزی انقلاب اسلامی که باید متوجه میشدند که مردم ایران رژیم گذشته را نمیخواهند، شاه را نمیخواهند و بیرون انداختند، با رژیم آمریکا مخالف هستند به دلیل این که منافع آنها را غارت کرده است، ولی درس نگرفتند و مرتب تلاش داشتند که منافع مردم را خدشه دار کنند و به نظام اسلامی ضربه بزنند، به هرحال جنگ تحمیلی، قضیه کردستان و کودتای نوژه بخشی از دشمنیهایی بود که آمریکاییها با ملت و مردم ایران داشتند و طبیعتا ما هیچوقت نباید فراموش کنیم که آمریکا در حال دشمنی همیشگی با مردم ایران است و هیچوقت دوست مردم ما نبوده است، حتی ملاحظه کنید اظهارات ترامپ را در خصوص مثلا ونزوئلا، میگوید من نفت ونزوئلا را میخواهم، در مقابل کشورهای دیگر میگوید من منافع ملی آنها را میخواهم، صراحتا بیان میکند این روحیه غارتگرایانهای را که آمریکا داشته از ابتدا تا الان.
سوال: دیگر هم دنبال برقراری دموکراسی در دیگر کشورها هم نیستند، فقط منابع؟
دکتر کدخدایی: یک زمانی بحث دموکراسی و حقوق بشر بود و در پوشش دموکراسی و حقوق بشر ظاهر میشدند، دولتهای دموکرات معمولا این کار را انجام میدادند ولی آنها هم دنبال منافع خودشان بودند، ترامپ آشکارا میگوید من میخواهم چه کار کنم، دموکراسی معنی ندارد، شما الان سند ۲۰۲۵ را ببینید، میگوید حقوق بشر یعنی این، من سازمانهای بینالمللی حقوق بشر را به رسمیت نمیشناسم و کاری به آنها ندارم، حتی اروپاییها را و تعبیری که اروپاییها از حقوق بشر دارند، حتی آن را هم میگوید من گذاشتم کنار، حقوق بشر این است که من الان دارم میگویم و همه این مباحث را دارد در سند ۲۰۲۵ صراحتا اعلام میکند. ما باید بدانیم این اعلان رسمی و آشکاری که مقامات آمریکا و خود ترامپ اعلام میکند آیا اینها دوست مردم ایران هستند؟ آیا اینها دنبال دموکراسی هستند؟ آیا اینها دنبال حقوق بشر هستند؟ این چه دموکراسی است که شما رئیس جمهور یک کشوری را که مصونیت سیاسی دارد در همه عرفهای سیاسی دنیا، میروید ربایش میکنید میبرید در کشور خودتان و تازه مدعی هستید که من میخواهم محاکمهاش کنم و از آن طرف میگویید نفت ونزوئلا را هم میخواهیم. حالا اگر کسی بیاید خود شما را دستگیر کند ببرد در یک کشوری، آیا شما این را میپذیرید، پس این چه نظام بین المللی است که پی ریزی کردید، مصونیت برای سران دولتها قرار دادید میگویید نظام بینالملل دنبال صلح و حقوق بشر و دموکراسی است؟ این صلح و دموکراسی در کجا است؟ تا زمانی است که منافع نامشروع آمریکا در منطقه تامین شود فارغ از آن دیگر دموکراسی ندارید؟ شما ملاحظه فرمودید واقعا این جنایتهایی که در طول یک هفته گذشته در ایران مرتکب شدند را چه کسی باید پاسخ دهد؟ آمریکا دستش به خون جوانان ما از قبل از انقلاب تا الان همچنان آلوده است، چه کسی از شما میپذیرد که شما دنبال دموکراسی و دنبال منافع مردم هستید؟ منافع مردم آیا در بحث تحریمها نبود؟ بیش از ۳۰ سال است که شما مردم ایران را تحریم کردید و میدانید که مردم چقدر از این تحریمها اذیت میشوند. اگر به فکر مردم ایران هستید تحریمها را حذف میکردید نه این که بیایید فشارها را بیشتر کنید، بعد عدهای جنگ طلب را اسلحه به دستشان میدهید و پشتیبانیشان میکنید که بیایید مردم بیگناه را به قتل برسانید. این چه دموکراسی است؟ چه حقوق بشری است؟ مراجع حقوق بشر کجای این جامعه بین الملل هستند که الان دارند مشاهده میکنند جنایتهایی که در ایران دارد اتفاق میافتد توسط آمریکا دارد پشتیبانی میشود و حمایت میشود؟ تازه مدعی هم هستند که ما برای مردم ایران میخواهیم کار کنیم، مردم ایران ۴۵ سال پیش پاسخ شما را دادند، در جنگ تحمیلی پاسخ شما را دادند. آیا شما از اینها درس نگرفتید؟ اینها همه نشان میدهد که مردم آگاه ما هم در راهپیمایی ۲۲ دی ماه که مقام معظم رهبری هم اشاره فرمودند مثل ۲۲ بهمن و شاید فراتر از آن پاسخ محکمی را به آمریکاییها دادند در این جهت که آمریکا پایت را از منافع ملی ما، از قلمرو جمهوری اسلامی ایران بیرون بکش.
سوال: این دشمنی که اشاره کردید از بعد از انقلاب بوده، یعنی اشاره کردید مصادیق زیادی هم دارد ولی در یک سال گذشته مستقیم شده، خیلی آشکار شده، خیلی سخت شده، چرا؟ این را صرفا به دلیل رویکردهای شخصی دولت آقای ترامپ میدانید یا یک تغییر نگرش جدی در مثلا سیاستهای راهبری آقای ترامپ.
دکتر کدخدایی: در طول این ۴۶ سال گذشته آمریکا هر اقدامی را که تصور میکنیم نسبت به مردم ایران داشت و هیچکدام از اینها موفق نشد با لطف خداوند و پشتیبانی و حضور آگاهانه مردم و فکر میکنم این آخرین حربه مقامات آمریکا و دولت آمریکا است که آمده مستقیما این دخالتهایش را دارد آشکار میکند. البته نمیتوانیم این را هم نادیده بگیریم که ناکارآمدی نظام بینالملل هم کمک کرده به این مسأله؛ یعنی نظام بینالمللی که ما ایجاد کردیم برای صلح و امنیت بینالمللی، میبینید آمریکا به راحتی آن را کنار میزند و میرود رئیس جمهور کشوری را ربایش میکند، به کشورهای دیگر دستور میدهد که چگونه عمل کنید. حتی با همپیمانان خودش مثل اروپاییها هم بر سر منافع خودشان درگیر میشوند. اینها همه نشاندهنده ناکارآمدی نظام بینالملل هم هست. برخی از این رسانههای خارجی با آمدن ترامپ اعلام کردند که آمدن ترامپ یعنی کشتن و نابودی حقوق بینالملل، خود رسانههای غربی اعلام کردند. یعنی او توجهی ندارد، ترامپ بیشتر نگاهش اعمال قدرت است، حتی شعاری که خودش میدهد «صلح از طریق قدرت»؛ یک شعار انحرافی است. صلح از طریق قدرت نیست، فقط اعمال قدرت است برای تأمین منافع نامشروع آمریکا. چون صلح هم اگر بود، اگر این اقداماتی که انجام میداد، منجر به صلح میشد، شاید میگفتیم نتیجه مطلوبی دارد، همچنان که هیچ کدام از این اقداماتش به صلح هم منجر نشده است. در کدامیک از مناطق دنیا توانسته صلحی را ایجاد کند؟ کدامیک از این اتفاقاتی که افتاده توانسته به پایان ببرد؟ فقط اعمال قدرت است برای تأمین منافع نامشروع آمریکا و تمام.
سؤال: در این تضعیف شدن نظامات بینالمللی، آیا پیگیری حقوقی بینالمللی میتواند معنی داشته باشد؟
دکتر کدخدایی: به هر حال اینها تنها ابزارها و روزنههایی است که میتوانید صدایتان را به جامعه بینالمللی برسانید. البته یک نکته و پیشنهادی دارم، ولی به هر حال این جامعه جهانی است که شکل گرفته است. در یک زمانی خود اینها متوسل میشدند به مراجع بینالمللی، آیسیجِی، دادگاه بینالمللی، شورای امنیت یا سایر مراجع بینالمللی، ولی در زمانی دیگر، همه اینها را کنار زدند. طبیعتاً الان ترامپ بیش از ۶۰ سازمان بینالمللی را پیشنهاد داده که از آنها خارج شوید، یعنی میخواهد بگوید آن نظام بینالملل، منافع نامشروع مرا، چون تأمین نمیکند، باید خارج شوم. چرا؟ چون الان تعداد کشورهایی که در عرصه بینالمللی فعال هستند و حضور دارند، بیشتر شده و او نمیتواند آن اجماعسازی گذشته را داشته باشد. جهان الان به سوی یک جهان چندقطبی میرود و این چند قطبی شدن، مغایر منافع نامشروع آمریکاست. علاوه بر این اقدامات؛ هم اقدامات داخلی و بینالمللی باید انجام بگیرد، ولی در عرصه بینالمللی قطعاً کشورهای مستقل باید باهم همافزایی بیشتری داشته باشند، اتحادیههای جدیدی ایجاد کنند که کشورهایی مثل چین و روسیه میتوانند در این زمینه فعالتر باشند و برخی از کشورهای دیگر.
سؤال: الان اصلاً بریکس، شانگهای؟
دکتر کدخدایی: آنها بیشتر صبغه اقتصادی و تجاری دارد، ما در حوزه حقوقی هم باید این توان را افزایش دهیم.
سؤال: نمونه آن را داریم که اتحادیههایی با کارکرد حقوقی در دنیا شکل گرفته باشند؟
دکتر کدخدایی: به عنوان مراجع بینالمللی در این دوره، خیر، البته اتحادیه اروپا یک اتحادیه منطقهای است که در جای خود است، ولی در یک دورههایی مثل دوره جنگ سرد جنبش عدم تعهد وقتی شکل گرفت در جای خود و زمان خود توانست صدای واحد جدیدی بین کشورهایی که نه شرقی بودند و نه غربی بودند داشته باشد. الان باید در قبال این تکقطبی شدن و اعمال قدرت نامشروعی که آمریکاییها دارند، بتوانیم با کشورهای همسو و بزرگتر؛ یک نظامات بینالمللی جدیدی یا یک همافزایی در حوزه بینالمللی داشته باشیم که بتوانیم در عرصه بینالمللی هم اقدامات بهتر و مؤثرتری را انجام دهیم و ما هم منفعل نباشیم در قبال اقداماتی که آمریکاییها دارند.
سؤال: رهبری در فرمایشاتشان اشاره کردند به عوامل داخلی و عوامل خارجی و باز تفکیکی قائل شدند، چیزی که برداشت میکنم این است که عوامل آموزشدیده و عوامل بازیخورده، آیا به نظر شما دستگاه قضایی هم در مواجهه و برخورد با این افراد، این تفکیک را قائل باید شود در مجازاتهایی که اعمال خواهد کرد؟
دکتر کدخدایی: قطعاً در مباحث رسیدگیهای کیفری مخصوصاً، ما ترتیبات متفاوتی داریم برای این افراد؛ کسانی که مباشر، مسبب، معاون و شریک هستند.
سؤال: سبب اقوی از مباشر هستند؟
دکتر کدخدایی: اینها ترتیباتی است که در قوانین ما پیشبینی شده و طبیعتاً در هنگام رسیدگی به این پروندهها، قضات توجهی به این مطالب دارند. آن کسی که مباشر، عامل اصلی و مستقیم بوده با کسی که بازیخورده و فریب خورده است؛ دوست و آشنایی داشته، او را کشانده به این صحنهها و احیاناً ممکن است مرتکب جرمی شده یا نشده باشد، ولی طبعاً عوامل اصلی؛ مباشرین، مجازات شدیدتری دارند نسبت به کسانی که عاملیت و نقش کمتری داشتند. قضات بر اساس قوانین جزایی که داریم قطعاً توجه به این مطلب دارند؛ آن عواملی که آموزش دیده بودند، از طریق عوامل خارجی هدایت شدند؛ طبیعتاً آنها مجازات شدیدتری دارند نسبت به کسانی که بازیخورده هستند.
سؤال: نقش مردم در خشک شدن آتش این فتنه به ویژه اتفاقی که در ۲۲ دیماه رخ داد را چطور ارزیابی میکنید؟، مردم ایران در برهههای مختلف نشان دادند که در چه جایگاه و از چه فهم سیاسی و اجتماعی برخوردار هستند و همواره در بزنگاهها جلوهگری بسیار مؤثری داشتند؛ اخیرش هم در ۲۲ دی ماه اتفاق افتاد، نقش مردم را چقدر در خاموش کردن آتش این فتنه مؤثر میبینید؟
دکتر کدخدایی: واقعاً باید از مردم در همه حال تشکر و قدردانی کرد و به تعبیری باید بوسه بر دستان مردمان سرزمین ایران اسلامی بزنیم. همیشه در همه صحنهها؛ از قبل از انقلاب، پیروزی و حوادث بعد از انقلاب اسلامی تاکنون، مردم ما همیشه در صحنه بودند و این اتفاقاً پیامی است که باید آمریکاییها و دشمنان این مردم بدانند که مردم ما علیرغم وجود همه مشکلات و مسائل اقتصادی، رهبر معظم انقلاب اشاره فرمودند؛ همه اینها، ولی آن جایی که دفاع از کیان، نظام و ایران اسلامی است، همیشه در صحنه هستند و ما ۹ دی و۲۲ دی را داریم، ۲۲ بهمن را داریم که آغاز انقلاب اسلامی ما بود، شما در کدام صحنهها میبینید که مردم حضور نداشته باشند و این نعمت را فقط ما داریم؛ این را با علم عرض میکنم؛ کشورهای دیگر واقعاً حضور پرشور مردم را این گونه نداشته و ندارند. این برکتی است که خداوند به مردم و جامعه ایران داده و همیشه در این صحنهها بوده است. خوشبختانه در ۲۲ دی وقتی مردم با حفظ وحدت و انسجام خود به صحنه آمدند، دشمنان عقب نشستند. همیشه هر وقت مردم در صحنه بودند، دشمن عقب نشینی کرده، دشمن فهمید در ۲۲ دی ماه که اگر عدهای دنبال آشوب، اغتشاش و این گونه مسائل هستند، ولی عموم مردم ما در حمایت از سرزمین اسلامی خودشان، از نظام اسلامی عقبنشینی نمیکنند و همیشه پای صحنه هستند و دشمن هم در این جهت فهمید. برای همین باید همیشه و در همه حال شکر خداوند را داشته باشیم از حضور این مردمان آگاه و بصیر و تشکر کنیم از این مردم عزیز و مقاومی که در جمهوری اسلامی ایران خداوند به این جامعه عطا کرده است.
سؤال: مردم که همیشه به وظیفه خود به درستی؛ عمل و دینشان را ادا کردند. گروهها، احزاب و جریانات مختلف سیاسی کشور در کنار مردم در این شرایط چه وظیفهای دارند؟
دکتر کدخدایی: نکتهای را حضرت امام همیشه تأکید داشتند، مقام معظم رهبری هم همین امروز باز این تأکید را داشتند و بارها در فرمایشات ایشان بوده است و آن؛ حفظ وحدت است. حضرت امام همیشه میفرمودند اگر شما وحدتان را حفظ کنید، دشمنان هیچ غلطی نمیتوانند کنند و واقعیت هم همین است. ما مهمترین سلاحی که داریم؛ حضور و پشتیبانی مردم بوده و هست. آنچه منجر به خدای ناکرده ناکارآمدی یا اتفاقی در ایران شود، آنجایی است که ما وحدت و انسجام خود و بین مردم را نداشته باشیم و این خطری است که معمولاً از برخی گروهها و احزاب سیاسی ممکن است نشأت بگیرد. این که ما به خاطر منافع حزبی، سیاسی یا گروهی بخواهیم این وحدت و انسجام را به هم بزنیم؛ قطعاً خیانت است و باید همه گوش به فرمان مقام معظم رهبری بر این وحدت و انسجام پافشاری کنیم، سعی کنیم وحدت و انسجام را داشته باشیم، گروهها و احزاب فعالیت سیاسی خود را داشته باشند، ولی نباید از این مدار وحدت خارج شوند، باید هر فعالیتی که دارند و هر اقدامی که میخواهند انجام دهند، در این مدار وحدت و انسجام ملی باشد که خوشبختانه با هدایتهای مقام معظم رهبری این کار انشاءالله صورت خواهد گرفت و امیدواریم دشمنان در این جهت ناکام باشند.
سؤال: با حفظ ان تنوع و تفاوت در اعتقادات و اندیشهها در حوزههای سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و همه شئون آن، میشود وحدت را بین احزاب هم حفظ کرد؟ آیا معنی این تحزب و چندگانگی را از بین نمیبرد؟ میشود این اتفاق بیفتد؟
دکتر کدخدایی: ما تفکیکی باید داشته باشیم بین سلایق مختلف و آن اعتقاد اصلی به پایههای نظام جمهوری اسلامی ایران. به هر حال این شجره طیبهای که شکل گرفت؛ نظام جمهوری اسلامی ایران از دل این انقلاب اسلامی پدید آمد، با وحدت و همدلی همه مردم قبل از انقلاب بود، البته در شکل اداره کشور و نظام سیاسی، اختلاف سلیقه است، همچنان که همیشه بوده و همیشه هم در همه کشورها و جوامع بوده و همین منجر میشود به شکلگیری احزاب و گروههای مختلف. اگر احزاب و گروههای مختلف با حفظ سلایق خود، اعتقاد به آن وحدت اصلی نظام داشته باشند و منافع جناحی و سیاسی خودشان را برتر نشمارند از منافع ملی، طبیعتاً این اختلاف سلایق نه تنها بد نیست، بلکه کمک میکند به پیشرفت و رشد کشور در حوزههای مختلف سیاسی، اقتصادی و غیره، ولی اگر منافع زودگذر حزبی را بخواهیم برتر بدانیم از منافع ملی، آنجاست که خطر متوجه ما و کیان نظام اسلامی میشود و باید از این پرهیز کنیم، بنابراین اختلاف سلیقه و نظر در حوزهای که مربوط به آن پایههای نظام سیاسی ما نیست، اشکالی ندارد، میتواند در هر زمینهای اتفاق بیفتد. در انتخابات مختلف شما به فردی رأی میدهید، من به یک فرد دیگری رأی میدهم؛ این منعی ندارد از این جهت. در نگاه اقتصادی ما برای اداره کشور ممکن است شما یک نظری داشته باشید و من یک نظری داشته باشم. اینها به نظر میرسد اشکالی ندارد در حوزه سلایق مختلف، اما جایی که دشمن میخواهد هجمه کند به اصل نظام، آنجا باید همه ما یکصدا و واحد باشیم که دشمن هم به منافع ملی ما طمع نکند.
سؤال: کسی که در جمهوری اسلامی مسئولیت قبول میکند، با توجه به شاخصهایی که از مردم ایران تعریف کردیم، خیلی اگر بخواهد خدمت واقعی انجام دهد، از خودگذشته باید باشد، یعنی شبانهروز خود را باید برای این مردم بگذارد؛ یعنی با شبانهروز گذاشتن هم باز حق این مردم به نظرم ادا نمیشود؛ مردم این قدر نازنین هستند، توصیهای در این شرایط برای مسئولین دارید؟
دکتر کدخدایی: در خوبی مردم هر چه بگوییم، کم گفتهایم، باید همیشه قدردان این نعمت عظیم باشیم و اینجا مسئولیت همه ما سنگین میشود، وقتی مردم به این خوبی داریم، باید همه تلاش کنیم که مشکلات مردم در حوزههای مختلف معیشتی و اقتصادی حل شود، باید توجه به مردم داشته باشیم و توجه داشته باشیم که این سمتها خدای ناکرده طعمهای نباشد برای ما، باید اینها را به عنوان یک امانت بر دوش داشته باشیم و سعی کنیم خیانت در امانت نکنیم و این امانت را به دست صالحین بعدی بسپاریم و سعی کنیم این امانت را آن طور که به ما سپردند به اهل آن واگذار کنیم، بنابراین خدمت شبانهروزی به مردم، خود عبادت است و باید در این جهت همه ما یکصدا و همگام باهم در جهت رفع مشکلات مردم گام برداریم.
انتهای پیام/
لینک کوتاه :
